Yanvar maaşını alanların çoxu fərqi dərhal hiss etdi: müqavilədəki məbləğ dəyişməyib, amma karta köçən pul azalıb. Səbəb sadədir. 2019-cu ildən özəl, qeyri-neft-qaz sektorunda əmək haqqından gəlir vergisi tutulmurdu. Həmin yeddi illik güzəştin müddəti 2025-ci ilin sonunda başa çatdı. 2026-cı ildən vergi yenidən tutulur — amma birdən-birə 14 faizlə deyil, mərhələli şəkildə.
Aşağıda bütün dərəcələri cədvəllərlə göstərmişik, dörd fərqli maaş üzrə hazır hesablamalar da var. Öz maaşınızı kalkulyatorda yoxlaya bilərsiniz.
Yazıda gross dedikdə tutulmalardan əvvəlki ümumi maaş, net dedikdə isə işçinin əlinə çatan məbləğ nəzərdə tutulur.
Yeni qaydalar kimə aiddir?
Özəl sektorda — neft-qaz sahəsindən kənarda — muzdla işləyənlərə. Hüquqi əsas Vergi Məcəlləsinin 101.1-1-ci maddəsidir. Dövlət qurumlarında və neft-qaz sektorunda dərəcələr fərqlidir; bu yazıda onlara toxunmuruq.
Gəlir vergisi necə hesablanır?
Prinsip sadədir: maaş nə qədər aşağıdırsa, dərəcə də bir o qədər aşağıdır. Maaş artdıqca vergi “sabit məbləğ + artıq hissənin faizi” düsturu ilə hesablanır. Ona görə cədvəldən sadəcə “10 faiz” və ya “14 faiz” götürmək düzgün nəticə vermir.
| Aylıq gəlir | 2026 | 2027 | 2028-ci ildən |
|---|---|---|---|
| 2500 manatadək | 3% | 5% | 7% |
| 2500–8000 manat | 75 manat + artıq hissənin 10%-i | 125 manat + 10% | 175 manat + 10% |
| 8000 manatdan yuxarı | 625 manat + artıq hissənin 14%-i | 675 manat + 14% | 725 manat + 14% |
MDSS, İTS və işsizlikdən sığorta
Əvvəlcə qısaltmalar: MDSS — məcburi dövlət sosial sığorta haqqı (DSMF-ə ödənilən pay), İTS — icbari tibbi sığorta haqqı. Sosial sığortanın aşağı pillələri dəyişməyib. Dəyişiklik 8000 manatdan yuxarı hissəyə aiddir: ümumi dərəcə 25 faizdən 21 faizə enib (işçi 10, işəgötürən 11 faiz).
| Aylıq gəlir | İşçi | İşəgötürən |
|---|---|---|
| 200 manatadək | 3% | 22% |
| 200–8000 manat | 6 manat + artıq hissənin 10%-i | 44 manat + artıq hissənin 15%-i |
| 8000 manatdan yuxarı | 786 manat + artıq hissənin 10%-i | 1214 manat + artıq hissənin 11%-i |
İcbari tibbi sığortada isə güzəşt həddi 8000 manatdan 2500 manata düşüb — həm dövlət, həm də özəl sektorda:
- 2500 manatadək hissə: işçi 2%, işəgötürən 2%
- 2500 manatdan artıq hissə: hər tərəf 0,5%
Burada vacib məqam var: yüksək maaşlarda İTS yükü azalır, gəlir vergisi isə artır. Bu iki dəyişikliyi birlikdə nəzərə almasanız, net maaş səhv çıxacaq.
İşsizlikdən sığorta dəyişməyib: işçi 0,5 faiz, işəgötürən 0,5 faiz.
Məzuniyyət haqqı: yeni qayda
Yeniliklər təkcə vergidən ibarət deyil. Artıq məzuniyyət haqqı işçinin sonuncu əmək haqqından az ola bilməz.
Əvvəllər hesablama son 12 ayın orta əmək haqqına əsaslanırdı. İl ərzində maaş artmışdısa, məzuniyyət pulu cari maaşdan az çıxırdı. İndi isə həmin orta məbləğ müqavilədəki son əmək haqqı ilə müqayisə olunur və hansı böyükdürsə, o götürülür.
- Məzuniyyət dövrünə düşən bayram günü məzuniyyət günü sayılmır — müddət uzadılır
- Yarımçıq işlənmiş aylar (sosial məzuniyyət, boşdayanma) yaxın tam ayla əvəz olunur
- Atalıq məzuniyyəti: 14 ödənişli təqvim günü
İşçi üçün bu, sərfəli dəyişiklikdir. Mühasib üçün isə əlavə iş deməkdir: 40 nəfərlik ştatda hər ay orta əmək haqqı, son maaş və təqvim ayrıca yoxlanmalıdır.
Nümunələr: 400, 1000, 2500 və 4000 manat
Bütün nümunələr 2026-cı il, özəl qeyri-neft-qaz sektoru və əsas iş yeri üçün hesablanıb; əlavə güzəşt nəzərə alınmayıb. Ştatınızda uşaq güzəşti və ya digər tutmalar varsa, nəticə fərqlənəcək — kalkulyator da elə bunun üçündür.
400 manat (minimum əmək haqqı): net 358 manat
| Tutulma | Hesablama | Məbləğ |
|---|---|---|
| Gəlir vergisi | (400 − 200) × 3% | 6 manat |
| MDSS (işçi) | 6 + (400 − 200) × 10% | 26 manat |
| İşsizlik | 400 × 0,5% | 2 manat |
| İTS | 400 × 2% | 8 manat |
| Cəmi | 42 manat | |
| Net | 358 manat |
Minimum əmək haqqı 2026-cı ildə də 400 manatdır. Göründüyü kimi, 200 manatlıq güzəşt sayəsində bu maaşda vergi cəmi 6 manat təşkil edir.
1000 manat: net 865 manat
| Tutulma | Hesablama | Məbləğ |
|---|---|---|
| Gəlir vergisi | (1000 − 200) × 3% | 24 manat |
| MDSS (işçi) | 6 + (1000 − 200) × 10% | 86 manat |
| İşsizlik | 1000 × 0,5% | 5 manat |
| İTS | 1000 × 2% | 20 manat |
| Cəmi | 135 manat | |
| Net | 865 manat |
Ötən il eyni 1000 manatdan gəlir vergisi tutulmurdu, net 889 manat idi. Fərq ayda 24, ildə 288 manatdır.
2500 manat: net 2132,5 manat
| Tutulma | Hesablama | Məbləğ |
|---|---|---|
| Gəlir vergisi | (2500 − 200) × 3% | 69 manat |
| MDSS (işçi) | 6 + (2500 − 200) × 10% | 236 manat |
| İşsizlik | 2500 × 0,5% | 12,5 manat |
| İTS | 2500 × 2% | 50 manat |
| Cəmi | 367,5 manat | |
| Net | 2132,5 manat |
2500 manat həm vergi, həm də İTS üçün sərhəd nöqtəsidir: bu məbləğdən sonra həm 10 faizlik vergi intervalı, həm də 0,5 faizlik İTS dərəcəsi başlayır.
4000 manat: net 3311,5 manat
| Tutulma | Hesablama | Məbləğ |
|---|---|---|
| Gəlir vergisi | 75 + (4000 − 2500) × 10% | 225 manat |
| MDSS (işçi) | 6 + (4000 − 200) × 10% | 386 manat |
| İşsizlik | 4000 × 0,5% | 20 manat |
| İTS | 50 + (4000 − 2500) × 0,5% | 57,5 manat |
| Cəmi | 688,5 manat | |
| Net | 3311,5 manat |
4000 manatda 200 manatlıq güzəşt tətbiq olunmur. İşəgötürənin üzərinə də təxminən 691,5 manat MDSS, İTS və işsizlik haqqı düşür. Yəni şirkət üçün bu maaşın real dəyəri 4000 manat deyil, təxminən 4692 manatdır.
2025 və 2026: net maaş nə qədər azaldı?
2025-ci ildə bu maaşlardan gəlir vergisi tutulmurdu, icbari tibbi sığortanın 2 faizi isə 8000 manatadək bütün məbləğə tətbiq olunurdu. Eyni fərziyyələrlə müqayisə belə görünür:
| Gross | 2025-də net | 2026-da net | Fərq |
|---|---|---|---|
| 400 manat | 364 manat | 358 manat | −6 manat |
| 1000 manat | 889 manat | 865 manat | −24 manat |
| 2500 manat | 2201,5 manat | 2132,5 manat | −69 manat |
| 4000 manat | 3514 manat | 3311,5 manat | −202,5 manat |
4000 manatda fərq təkcə vergidən yaranmır: 225 manat vergi əlavə olunur, əvəzində İTS 22,5 manat azalır. Yekunda fərq ayda 202,5, ildə isə 2430 manatdır.
Ödəniş və bəyannamə müddətləri
Praktikada bu iki müddət tez-tez qarışdırılır:
- Ödəniş — hər ay. Hesablanmış gəlir vergisi və sığorta haqları növbəti ayın 20-dən gec olmayaraq büdcəyə köçürülür.
- Bəyannamə — rübdə bir dəfə. Muzdlu işlə əlaqədar ödəmə mənbəyində tutulmalar üzrə vahid bəyannamə rüb bitdikdən sonra növbəti ayın 20-dək təqdim edilir: 20 yanvar, 20 aprel, 20 iyul və 20 oktyabr.
- Ayın 20-si iş günü deyilsə, müddət ondan sonrakı ilk iş gününə keçir.
2025-ci ilin oktyabrından bu bəyannamə vergi ödəyicisinin şəxsi elektron kabinetindən göndərilir.
Öz maaşınızı bir dəqiqədə yoxlayın
Yuxarıdakı nümunələr tipik hallar üçündür. Maaşınız fərqlidirsə, pulsuz maaş kalkulyatoru eyni qaydalarla hesablayır: gross-dan net-ə və ya əksinə, tutulmalar ayrı-ayrı, işəgötürənin xərci də daxil. Qeydiyyat tələb olunmur.
Bir işçi üçün bu kifayətdir. Bütün ştatı hər ay eyni qaydada, məzuniyyət və xəstəlik vərəqəsi ilə birlikdə hesablamaq isə ayrı məsələdir.
HRGo nəyi avtomatik hesablayır?
Bu, sonradan “Azərbaycana uyğunlaşdırılan” universal əmək haqqı proqramı deyil. Kadr və mühasibat eyni sistemdə işləyir:
- mərhələli gəlir vergisi, 200 manatlıq güzəşt daxil
- MDSS — işçi və işəgötürən payı ayrı
- İTS — yeni 2500 manat həddi ilə
- işsizlikdən sığorta
- məzuniyyət haqqı — son maaşla müqayisə
- xəstəlik vərəqəsi
- Vahid Bəyannamə üçün hazır rəqəmlər
- maaş vərəqəsi və mühasibat yazılışı — ikinci dəfə əl ilə köçürmədən
10 nəfərlik ofis də, 500 nəfərlik ştat da eyni qaydada işləyir: hesablayın, təsdiqləyin, ödəniş siyahısını hazırlayın.
Tez-tez verilən suallar
2026-cı ildə maaşdan gəlir vergisi tutulurmu?
Özəl qeyri-neft-qaz sektorunda — bəli. 2500 manatadək 3 faiz (ilk 200 manat vergidən azaddır), 2500–8000 manat arası 75 manat + 10 faiz, 8000 manatdan yuxarı 625 manat + 14 faiz.
1000 manat maaşın neti nə qədərdir?
Bu şərtlərlə 865 manat: 24 manat gəlir vergisi, 86 manat MDSS, 20 manat İTS və 5 manat işsizlikdən sığorta. Ötən illə fərq 24 manatdır. Öz maaşınızı kalkulyatorda yoxlayın.
Minimum əmək haqqından vergi tutulurmu?
Bəli, amma az. 400 manatdan 6 manat gəlir vergisi tutulur, çünki ilk 200 manat vergidən azaddır. Bütün tutulmalardan sonra net 358 manat olur.
İcbari tibbi sığortada nə dəyişdi?
Güzəşt həddi 8000 manatdan 2500 manata düşdü: 2500 manatadək hər tərəf 2 faiz, artıq hissədən hər tərəf 0,5 faiz ödəyir. Yuxarı maaşlarda İTS azalır, gəlir vergisi artır — hər ikisini birlikdə hesablayın.
Vahid bəyannamə nə vaxt təqdim edilir?
Rübdə bir dəfə, rüb bitdikdən sonra növbəti ayın 20-dək — yanvar, aprel, iyul və oktyabr aylarının 20-si. Hesablanmış vergi və sığorta haqları isə hər ay, növbəti ayın 20-dək ödənilir.
Excel ilə davam etmək olarmı?
Bir-iki nəfər üçün bəli, kalkulyator da buna görə var. Ştat böyüdükcə, məzuniyyət, xəstəlik vərəqəsi və 2027-ci ilin yeni dərəcəsi əlavə olunduqca düsturda səhv ehtimalı artır.
Bütün ştatı avtomatik hesablamaq olarmı?
Bəli. Beynəlxalq proqramlarda bu dərəcələr adətən əl ilə qurulur və hər qanun dəyişikliyində yenidən nizamlanmalı olur. HRGo isə yerli qaydalarla hazır gəlir. Müraciət edin — ştatınıza uyğun izah edək.
Qaydalar artıq qüvvədədir. Net maaşı və məzuniyyət haqqını indidən yoxlamayan şirkət səhvi adətən ilk yanlış maaş vərəqəsində, ya da bəyannamədə görür.
Pulsuz məsləhət
Mənbələr: Vergi Məcəlləsi (101.1-1-ci maddə), “Sosial sığorta”, “Tibbi sığorta” və “İşsizlikdən sığorta” haqqında qanunlar, Dövlət Vergi Xidmətinin vergi təqvimi. Rəqəmlər izah üçündür; yekun hesablamanı qüvvədə olan qanun və mühasibinizlə yoxlayın. Son yenilənmə: sentyabr 2026.